İran Sağlık Bakanlığı’nda çocuk sağlığı departmanı şefi Muhammed Haydari, İran’da yoksulluk nedeniyle her bin bebekten 8.27’sinin öldüğünü açıkladı. Bu da bir yılda dünyaya gelen 1.4 milyon bebekten 10 binin öldüğü anlamına geliyor.

Resmi haber ajansı IRNA’ya mülakat veren Haydari, ölümlerin çoğunun Sistan-Belucistan eyaletinin güney doğusu, Hürmüzgan eyaletinin güneyi, Kirmaşan eyaletinin (Doğu Kürdistan eyaleti) batısı ve Kerman eyaletinin güney doğusunda yaşandığını kaydetti. Haydari’ye göre bebek ölümleri sağlık eğitim düzeyinin düşük oluşu, ekonomik yoksulluk ve hamilelik sırasında tedavi yetersizliğinden kaynaklanıyor.

Haydari, “Bu eyaletlerde, sağlık alanındaki bilgi düzeyinin düşük olması, ekonomik yoksulluk ve doğum öncesi bakım yetersizliği nedeniyle yeni doğan çocuklar doğarken hayatını kaybediyor” dedi.

İran Parlamentosu’nun Araştırmalar Merkezi tarafından yayınlanan bir araştırmaya göre, aylık gelirleri enflasyon karşısında artış göstermeyen ve ekonomik durumun giderek kötüleşmesi nedeniyle giderek daha fazla İranlı yoksulluk içinde yaşıyor.

İran’da yoksulluk sınırı, dört kişilik bir aile için aylık yaklaşık 28 milyon riyal olarak belirlenmiş durumda. Bu da serbest piyasada yaklaşık 233 dolara denk geliyor.

Sadece Tahran bölgesinde 2017 baharına kıyasla yoksulların oranı yüzde 22 daha arttı. Ancak bu sadece Tahran ile sınırlı bir durum değil. Çok sayıda büyük kentte alım gücünün düşmesiyle birlikte yoksulların sayısı da katlandı.

EN YOKSUL İKİ EYALET

İran Parlamentosu’nun Araştırmalar Merkezi’nin raporu, kırsal alanın da artık kentler gibi krizden etkilendiğini ve yoksulluğun derinleştiğine dikkat çekiyor.

Rapora göre Sistan-Belucistan ve Kerman eyaletleri, ülkenin en yoksul iki eyaleti olarak öne çıkıyor. Aynı araştırmaya göre, 2016 yılında Sistan-Belucistan nüfusunun yüzde 38.31’i, diğer bir ifadeyle yaklaşık 1.232 milyon kişi mutlak yoksulluk içinde yaşıyor.

İkinci sıradaki Kerman’da nüfusun yüzde 23.90’ı, yani yaklaşık 1.311 milyon kişi mutlak yoksulluk içinde.

NÜFUSUN YÜZDE 80’İ YOKSUL

İran’daki yoksulluğa ilişkin resmi istatistikler değişkenlik gösteriyor. Resmi veriler genellikle yoksulların oranını yüzde 35 olarak gösteriyor. Ancak 11 Mart’ta bir açıklama yapan Kürdistan eyaletinin bir temsilcisi Şahab Naderi, İran’da halkın yüzde 80’inin yoksul olduğunu söylemişti.

Tahran Belediye Meclisi Başkanı Muhsen Haşemi, Ağustos ayında yaptığı açıklamada resmi verilere dayanarak, İranlıların üçte birinin yoksulluk içinde, onda birinin de mutlak yoksulluk içinde yaşadığını belirtmişti.

İŞSİZLER ORDUSU

İran’da savaşa ve silahlanmaya devasa miktarlarda paralar harcanırken, eğitim, iş, ekoloji, azınlık hakları, yolsuzlukla mücadele, adalet gibi temel alanlar can çekişiyor.

Bir yandan yoksulluk, diğer yandan ülke genelinde ağır bir kuraklık sorunu yaşanıyor. Bununla birlikte işsizler ordusu giderek büyüyor. Parlamentonun araştırma merkezinin kısa bir süre önceki tahminlerine göre işsizlik yüzde 15’i aştı. Aynı merkez, Doğu Kürdistan, Kerman ve Ardebil’de 15 ile 29 yaş arası kadınlar arsında işsizliğin sırasıyla yüzde 84, 79 ve 78 olduğunu belirtiyor.

İran Çalışma Bakanlığı’nın yayınladığı son verilere göre kadın işsizliği son yedi yılda yüzde 25 artış gösterdi. İşsiz kadınların sayısı 2017’de 1 milyonu geçti. Gerçek rakamların çok daha yüksek olduğu tahmin ediliyor.

MİLYONLARCA ÇOCUK İŞÇİ

Ayrıca Ekim ayında ILNA haber ajansında yer alan bir habere İran’da 2 milyon çocuk işçi bulunuyor. İran’da resmi istatistiklerin, hükümetler lehine manipüle edildiği ve güven vermediği biliniyor. Bu yüzden, muhalif kaynaklar gerçek sayısının en az iki kat daha fazla olduğunu belirtiyor.   (ANF)